Home

ΟΙ ΘΩΡΑΚΕΣ ΤΩΝ ΣΠΑΡΤΙΑΤΩΝ ΚΑΙ ΑΛΛΩΝ ΛΑΚΕΔΑΙΜΟΝΙΩΝ

4 Comments

Metropolitan museum of art

Ο τυπικός αρχαίος ελληνικός μυώδης θώρακας της Υστερης Κλασσικής και της Ελληνιστικής περιόδου. Ο συγκεκριμένος ανήκει στον 4ο αι. πΧ. Μετά τη μάχη των Λευκτρων, ο Σπαρτιατικός και οι άλλοι ελληνικοί οπλιτικοί στρατοί  υιοθέτησαν τη χρήση του  (Metropolitan Museum of Art,  photo by ‘Emiliano Zapata’).

Ο  παλαιός κωδωνόσχημος θώρακας (προερχόμενος από τη Γεωμετρική περιοδο) αποτέλεσε τον βασικό θώρακα του Έλληνα οπλίτη της Αρχαϊκής (700-479 πΧ) και ήταν ο πλέον δημοφιλής για τους Σπαρτιάτες της εποχής. Περί τα τέλη του 6ου αιώνα πΧ, οι οπλίτες που έφεραν μεταλλικό θώρακα προσάρμοσαν σε αυτόν μια μονή και αργότερα διπλή σειρά από μεταλλικές, δερμάτινες ή λινές λωρίδες (πτέρυγες), συμπληρώνοντας την προστασία του κάτω μέρους του σώματος τους. Την ίδια εποχή υπήρξε μια μαζική στροφή των Ελλήνων οπλιτών προς τον λινό θώρακα, και δευτερευόντως προς τον δερμάτινο. Κατά τον 5ο αιώνα π.Χ. ο λινός εκτόπισε σε μεγάλο βαθμό τον δερμάτινο και περιόρισε την χρήση του μεταλλικού, γινόμενος ο πιο δημοφιλής ελληνικός θώρακας. Οι λινοί και οι δερμάτινοι θώρακες δεν χρησιμοποιήθηκαν σε αξιόλογο βαθμό από τους Σπαρτιάτες (ομοίους), ωστόσο φαίνεται ότι επικρατούσαν στις άλλες κατηγορίες Λακεδαιμόνιων. Οι θώρακες από εύκαμπτο υλικό μπορούσαν να είναι εν μέρει καλυμμένοι με ορειχάλκινες φολίδες ή πλάκες που ήταν ραμμένες στην βάση (υποκάμισο) από λινό ή δέρμα. Αυτές οι παραλλαγές δεν φαίνεται να χρησιμοποιήθηκαν ποτέ από τους Σπαρτιάτες ή γενικά τους Λακεδαιμόνιους.
Μετά τους Περσικούς πόλεμους, η εγχάρακτη απόδοση της ανδρικής ανατομίας του κωδωνόσχημου θώρακα έγινε ανάγλυφη, εξελίσσοντας τον σε νέο τύπο, τον μυώδη ή ανατομικό. Παράλληλα η κωδωνοειδής απόληξη του «κατέβηκε» βαθμιαία προς τα κάτω, καλύπτοντας την κοιλιά και την βουβωνική περιοχή, υποκαθιστώντας έτσι την αρχαϊκή μήτρα. Στην τελική μορφή του ανατομικού θώρακα, οι μύες αποδίδονται πιστά επί της επιφάνειας του. Παράλληλα η προστασία του κάτω μέρους του κορμού δίδεται από δύο σειρές δερμάτινων ή λινών πτερύγων (αλλά όχι πλέον ορειχάλκινων). Ο μυώδης θώρακας ήταν αυτός που επικρατούσε συντριπτικά μεταξύ των ομοίων (πλήρεις πολίτες). Επρόκειτο για έναν ακριβό θώρακα, ωστόσο ήταν ο επικρατέστερος στους Σπαρτιάτες οπλίτες της επειδή η μόνη πολυτέλεια που τους επιτρεπόταν ουσιαστικά, ήταν η αγορά ακριβού στρατιωτικού εξοπλισμού.

Συνεχεια ανάγνωσης

THE SPARTAN ‘AGOGE’ (socio-military education & training) – PART II

1 Comment

 By  Periklis    Deligiannis

pilos

.

An  original  pilos-type  bronze  helmet,  typical  for  the  Spartans  of  the  Classical  period.

.
CONTINUED  FROM  PART  I
.
The  celebration  of  the  “gymnopaidiae”  was  particularly  important  and  it  took  place  every  year  in  Sparta,  in  the  mid-summer  (in  the  month  of  Hekatombaion,  corresponding  to  July).  The  Spartan  boys  were  preparing  for  this  celebration  that  included  sport  games  and  it  took  place  in  honor  of  the  divine  brothers  Apollo  and  Artemis  (two  of  the  main  Greek  gods),  their  mother  Leto  and  in  honor  of  Dionysus.  From  the  year  of  the  fifty-ninth  Olympiad  (544  BC),  the  celebration  of  the  gymnopaidiae  honored  (in  addition  to  these  gods)  the  fallen  hoplites  of  Sparta  who  died  in  the  so  called  “Battle  of  the  Champions”  for  conquering  Thyreatis  from  Argos.  Thyreatis  was  a  strategic  district  in  the  eastern  coast  of  the  Peloponnesus  (Thyrea  was  its  main  city).  In  time  of  war,  the  Spartans  declared  a  cessation  of  the  hostilities  during  the  celebration  of  the  gymnopaidiae.  Girls  and  adult  men  participated  as  well  in  the  feast.  During  the  dance  that  accompanied  the  feast,  the  boys  were  making  sport  exercises  which  depicted  the  sports  of  wrestling  and  ‘pagration’  (a  type  of  ancient  Greek  wrestling).  Simultaneously  they  sang  patriotic  paeans  (the  poems  of  Alcman  and  Thales)  in  honor  of  the  fallen  warriors  of  Sparta.  Plato  points  out  that  in  the  gymnopaidiae  the  boys  went  through  “hard  endurance”.  This  reference  indicates  the  level  of  hard  workout.  Modern  scholars  believe  that  the  gymnopaidiae  were  not  symbolic  but  essentially  agonistic.

The  contest  that  needed  the  greatest  mental  strength  was  that  of  the  “diamastigosis“,  i.e.  the  competition  of  strength  in  pain.  The  contestants  were  Spartan  teenager  trainees  who  were  whipped  in  front  of  watchers.  Among  them  were  the  parents  of  the  teens  who  encouraged  them  to  endure  the  horrible  pain  or  threatened  them  when  they  saw  them  close  to  failing  (Lucian).  Some  teens  left  their  last  breath  because  of  the  whipping,  falling  dead  in  front  of  the  watchers  and  their  parents  (as  Plutarch  mentions,  in  the  Life  of  Lycurgos).  These  misfortunes  were  possibly  rare  but  some  scholars  believe  the  opposite.  The  victory  in  this  ultimate  endurance  competition,  mental  and  physical,  was  extremely  honored.  The  winners  were  called  “vomonikes”  and  the  state  used  to  set  up  their  statues  in  public  places  in  order  all  the  Spartans  to  see  them  and  take  an  example  of  their  courage.
More

THE SPARTAN ‘AGOGE’ (socio-military education & training) – PART I

3 Comments

By  Periklis    Deligiannisspartan agoge

Girls  and  boys  of  Sparta  during the ‘agoge’  in  a  Western European  artwork.
.
The  Spartan  or  Laconian  ‘agoge’  (socio-military  education  and  training)  had  been  formed  at  the  end  of  the  Archaic  period  (7th  cent  –  479  BC).  The  Spartan/Lacedaemonian  tradition  claims  that  this  system  of  civic  and  military  education  was  contrived  by  the  famous  Spartan  statesman  Lycurgos.  In  fact,  Lycurgos  established  in  the  8th  century  an  early  form  of  the  agoge,  which  went  through  various  phases  of  development  and  improvement  to  get  its  final  classic  form.  The  Spartan  education  had  much  in  common  with  that  of  several  Doric/Dorian  city-states  of  Crete.  Apart  from  their  common  Doric  origins,  some  Cretan  cities  were  Spartan  colonies  and  it  is  generally  considered  that  there  was  regular  interaction  between  the  two  regions,  Laconia  and  Crete.

For  a  predominantly  militaristic  state  as  it  was  the  Spartan  state,  military  training  was  particularly  important.  If  the  young  Spartan  did  not  manage  to  go  through  its  stages,  he  could  not  enter  the  social  class  of  the  ‘omoioi’  (meaning  ‘akin’,  and  in  the  case  of  Sparta  meaning  the  ‘equals’)  who  were  the  Spartan  full  citizens,  and  he  could  not  participate  in  the  ‘Apella’,  the  Spartan  House  of  Citizens  (parliament).  Additionally,  later  in  his  life,  he  could  not  be  a  member  of  the  ‘Gerousia’  (Spartan  Senate)  and  could  not  be  elected  as  one  of  the  five  ‘Ephoroi’  (Curators).  This  extremely  hard  training  that  reached  the  limits  of  human  endurance  since  the  childhood  of  a  Spartan,  has  been  the  subject  of  criticism,  positive  and  negative,  already  from  the  ancient  times.

More

Η ΣΠΑΡΤΙΑΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ – ΜΕΡΟΣ Α΄

4 Comments

spartan agoge

Κορίτσια  και  αγόρια  της  Σπάρτης  σε  ηλικία  εκπαίδευσης,  σε  κλασσικό  ευρωπαϊκό  πίνακα.

Η  περίφημη  σπαρτιατική  ή  λακωνική  αγωγή  είχε  διαμορφωθεί  περί  το  τέλος  της  Αρχαϊκής  περιόδου (7ος αι. – 479 π.Χ.). Αυτό  το  σύστημα  στρατιωτικής  και  πολιτικής  εκπαίδευσης  αποδίδεται  από  την  παράδοση  στον  Λυκούργο.  Στην  πραγματικότητα  ο  Λυκούργος  καθιέρωσε  τον  8ο  αιώνα  μια  πρώιμη  μορφή  της  αγωγής, που  πέρασε  από  διάφορες  φάσεις  εξέλιξης  και βελτίωσης  για  να  πάρει  την  κλασσική  της  μορφή. Η  σπαρτιατική  εκπαίδευση  είχε  πολλά  κοινά  με  αυτήν  αρκετών  δωρικών  πόλεων  της  Κρήτης.  Εκτός  από  την  κοινή  δωρική  προέλευση  τους, μερικές  πόλεις  της  μεγαλονήσου  ήταν  σπαρτιατικά  ιδρύματα  και  θεωρείται  γενικά  ότι  υπήρξε  αλληλεπίδραση  ανάμεσα  στις  δύο  περιοχές, Σπάρτη  και  Κρήτη,  ως  προς  την  διαμόρφωση  των  στρατιωτικών  και  εκπαιδευτικών  συστημάτων  τους.

Για  μια  κατεξοχήν   στρατοκρατική  πολιτεία  όπως  ήταν  η  σπαρτιατική, η  στρατιωτική  εκπαίδευση  ήταν  ιδιαίτερα  σημαντική.  Αν  ο  νεαρός  Σπαρτιάτης  δεν  διένυε  τα  στάδια  της  δεν  μπορούσε  να  εισέλθει  στην  τάξη  των  «ομοίων», να  συμμετάσχει  στην  Απέλλα, την  σπαρτιατική  Εκκλησία  του  δήμου  και  αργότερα  στην  Γερουσία, ούτε  μπορούσε  να  εκλεγεί  στην  ομάδα  των  πέντε  εφόρων.  Αυτή  η  σκληρή  εκπαίδευση  που  άγγιζε  τα  όρια  της  ανθρώπινης  αντοχής  από  την  παιδική  ηλικία, έχει  γίνει  αντικείμενο  κριτικής, θετικής  και  αρνητικής,  ήδη  από  την  αρχαιότητα.  Ο  Αριστοτέλης  στα  «Πολιτικά»  του  επικρίνει  τους  Σπαρτιάτες  για  το  εκπαιδευτικό  τους  σύστημα, θεωρώντας  ότι  συμπεριφέρονται  στα  παιδιά  τους  με  τρόπο  ζωώδη  λόγω  των  σκληρών  ασκήσεων  στις  οποίες  τα  υπέβαλλαν.  Πρέπει  όμως, να  μην  λησμονείται  ότι  ο  Αριστοτέλης  ήταν  Αθηναίος  πολίτης (και  γεννημένος  στις  ιωνικές  αποικίες  στο  Βόρειο  Αιγαίο).  Αντίθετα  ο Ξενοφών,  Αθηναίος  εκ  γενετής, επισήμανε  τις   αρετές  που  εξασφάλιζε  στους  Σπαρτιάτες  η  νομοθεσία  και  το  σύστημα  του  Λυκούργου.  Ο  θαυμασμός  του  Ξενοφώντος  για  τους  Σπαρτιάτες  επέφερε  την  απόρριψη  του  από  πολλούς  συμπολίτες  του.

More

%d bloggers like this: