Home

Η γεωπολιτική του Αιγαίου και το πρόσφατο ελληνοτουρκικό φραστικό επεισόδιο

Leave a comment

Π. Δεληγιάννης

.

Τις ημέρες που πέρασαν βιώσαμε άλλο ένα επεισόδιο τουρκικής προκλητικότητας με διαρκείς παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου από τουρκικά μαχητικά και κυρίως εκατέρωθεν σκληρές δηλώσεις και προειδοποιήσεις. Αυτά είναι γνωστά. Το σημείο που με ενδιαφέρει και θα ασχοληθώ σε αυτό το κείμενο, είναι η ανάλυση σε τουρκικό ΜΜΕ του πρώην ΓΓ του τουρκικού Υπουργείου Αμυνας και ενεργού πολιτικού παράγοντα της Τουρκίας ο οποίος αμφισβήτησε ανοικτά την ελληνική κυριαρχία στα νησιά της Θάσου, Σαμοθράκης, Λήμνου, Λέσβου και άλλων ακόμη. Βέβαια παρότι οι δηλώσεις του εν λόγω αξιωματούχου έγιναν viral στα ελληνικά ΜΜΕ, δικαιολογημένα δεν θεωρήθηκαν σοβαρές στη χώρα μας.

Παρότι πράγματι δεν υπάρχει σοβαρότητα στους ισχυρισμούς της τουρκικής πλευράς, η εμμονή της στη διεκδίκηση των νησιών ειδικά του ανατολικού Αιγαίου είναι αξιοπρόσεκτη. Θα μπορούσε κάποιος να ισχυριστεί ότι τα διεκδικεί επίμονα επειδή απλά βρίσκονται πολύ κοντά στις τουρκικές ακτές, αλλά αυτό θα ήταν ένα υπεραπλουστευμένο συμπέρασμα. Τα πράγματα είναι πιο περίπλοκα: ας δούμε τη γεωπολιτική και γεωστρατηγική διάσταση αυτής της διεκδίκησης. Παρότι μερικά από τα παρακάτω μπορεί να θεωρηθούν αυτονόητα ή ότι υποθετικά έχουν ειπωθεί πάλι (αν έχουν ειπωθεί), καλό είναι να βλέπουμε τα πράγματα και από μία άλλη άποψη και διάσταση.

Όπως έχει διατυπωθεί ορθά από ξένους αναλυτές, η καρδιά της Ελλάδας είναι το Αιγαίο πέλαγος. Χωρίς το Αιγαίο δεν μπορεί να υπάρξει Ελλάδα, αλλά ούτε και ελληνική Κύπρος θα πρόσθετα. Και όταν γράφω «Αιγαίο» εννοώ ολόκληρο το Αιγαίο. Οι μεταφορές και οι επικοινωνίες μέσω θαλάσσης για μία χώρα με απεριόριστο μήκος ακτών και με πλήθος νησιών όπως η Ελλάδα, είναι ζωτικές για αυτήν. Η προστασία αυτών των θαλάσσιων δρόμων είναι ζήτημα ζωής και θανάτου για τη χώρα μας. Αυτές οι θαλάσσιοι οδοί διασχίζουν το Αιγαίο, το ανατολικό Ιόνιο και μέσω της Ρόδου φθάνουν έως την Κύπρο.

More

Advertisements

Περί του ζητήματος της Καταλωνίας ή Πως διαλύονται οι «αυτοκρατορικοί συνεταιρισμοί» (μέρος Β΄)

Leave a comment

Συνέχεια από το Α΄ Μέρος

.

Π. Δεληγιάννης

.

Το ίδιο έχω παρατηρήσει και στις περιπτώσεις των Σκώτων, των Ουαλών, των Ουκρανών, των Βρετόνων και άλλων εθνικών μειονοτήτων: η ένωση της Σκωτίας με την Αγγλία το 1707 στο σύγχρονο Ηνωμένο Βασίλειο επικυρώθηκε μάλλον με προθυμία από την σκωτική αριστοκρατία των Λόουλαντς η οποία ήθελε να συμμετάσχει  στα τεράστια οικονομικά οφέλη της Αγγλικής αποικιακής Αυτοκρατορίας που σχηματιζόταν ανά τον πλανήτη. Τα αυτονομιστικά κινήματα των Σκώτων και των Ουαλών εκδηλώθηκαν ισχυρώς μόνο μετά τον Β΄ Π.Π. δηλαδή όταν η Βρετανική Αυτοκρατορία όδευε προς την πλήρη διάλυση (αντίθετα οι Ιρλανδοί ποτέ δεν μετείχαν στα οφέλη της Βρετανικής αυτοκρατορίας, για αυτό τα επαναστατικά κινήματα τους ήταν σταθερά ήδη από την Εποχή των Νορμανδών). Ομοίως, όσο η Ρωσική Αυτοκρατορία επεκτεινόταν με τα ανάλογα κοινωνικο-οικονομικά οφέλη κυρίως για τους Σλάβους αριστοκράτες και πολίτες της, οι Ουκρανοί δεν εκδήλωναν κάποιες έντονες αυτονομιστικές τάσεις. Κυρίως ο ποιητής Τ. Σεβτσένκο «διαμόρφωσε» κατά τον 19ο αιώνα την ουκρανική συνείδηση και οι Ουκρανοί κινήθηκαν δυναμικά προς την αυτονομία μετά το 1916, όταν δηλαδή η επώδυνη ήττα της Ρωσίας στον Α΄ Π. Π., η πολιτικο-οικονομική χρεωκοπία του τσαρισμού, η δίνη της Οκτωβριανής Επανάστασης, ο εμφύλιος πόλεμος που ακολούθησε, η πείνα, η ανέχεια, και η στρατιωτική επέμβαση των ξένων δυνάμεων στη Ρωσία, συνολικά εξανέμισαν τα οφέλη της παραμονής στην Ρωσική αυτοκρατορία.

More

Περί του ζητήματος της Καταλωνίας ή Πως διαλύονται οι «αυτοκρατορικοί συνεταιρισμοί» (μέρος Α΄)

Leave a comment

 

Π. Δεληγιάννης

.

Εδώ και αρκετές εβδομάδες παρακολουθούμε το θέμα της Καταλωνίας* και την εξέλιξη του. Αναμέναμε βέβαια από καιρό το τοπικό δημοψήφισμα για την ανεξαρτησία της Καταλανίας αλλά προσωπικά (και νομίζω και αρκετοί αναγνώστες) δεν περίμενα ότι το ζήτημα θα έπαιρνε τόση έκταση με αξιοσημείωτες διακυμάνσεις και εξελίξεις. Το τελευταίο έως τώρα «επεισόδιο» ήταν η καταφυγή του έκπτωτου προέδρου της Καταλανίας και πέντε υπουργών του στις Βρυξέλλες – υποπτεύομαι μετά από μυστική συνδιαλλαγή και τελικά συναίνεση μεταξύ Μαδρίτης, Βαρκελώνης, ΕΕ και Βελγίου. Μερικοί μιλούν ήδη για «καταλανική κυβέρνηση σε εξορία» αλλά το θεωρώ υπερβολή. Απλά η ΕΕ και το ήπιων τόνων Βέλγιο έδωσαν μία προσωρινή λύση στο πρόβλημα προκειμένου από τη μία να μην εκτεθεί η κυβέρνηση Ραχόι και από την άλλη να μην υπάρξουν μη-αναστρέψιμες συνέπειες για την ηγεσία των αυτονομιστών.

More