Mitre 1861Ο Βαρθολομαίος Μίτρε το 1861 με τη στολή του στρατηγού του Μπουένος Αϊρες.

.

Π. Δεληγιάννης

.

Συνέχεια από το Α΄ Μέρος

            Το 1852 ο Μίτρε επέστρεψε στην Αργεντινή μετά την ανατροπή του Ρόζας όταν εκείνος ηττήθηκε από τον Χοσέ ντε Ουρκίθα στην μάχη του Κασέρος. Ο Μίτρε κατέστη γρήγορα ένας από τους ηγέτες οι οποίοι επικράτησαν στην επαρχία του Μπουένος Αϊρες και πρωτοστάτησε στην απόσχιση της από την Αργεντινή Συνομοσπονδία το ίδιο έτος. Σε αυτή τη φάση, ο Μητρόπουλος ήλθε αντιμέτωπος με τους φεντεραλιστές και συντάχθηκε με τους συγκεντρωτικούς. Στην ανεξάρτητη Δημοκρατία του Μπουένος Αϊρες (1852-1861) ανέλαβε υψηλά πολιτικά αξιώματα και ελαβε τον στρατιωτικό βαθμό του στρατηγού. Το 1853 ήταν από εκείνους που απέρριψαν το Σύνταγμα το οποίο προσέφερε ο Ουρκίθα για την επανενοποίηση της χώρας.

Argentine_Confederation_and_BuenosAires_1858

            Πολιτική κατάσταση το 1858: Με κίτρινο χρώμα η Αργεντινή Συνομοσπονδία, με βαθύτερο χρώμα η Δημοκρατία του Μπουένος Αϊρες ενώ οι «pueblos  originarios» είναι οι περιοχές των ανεξάρτητων ακόμη Ινδιάνων(Wikimedia commons).

.

        Η ένταση μεταξύ της Δημοκρατίας του Μπουένος Αϊρες και της Αργεντινής Συνομοσπονδίας η οποία  ασφυκτιούσε έχοντας σχεδόν αποκλειστεί από τη θάλασσα, κατέληξε σε πόλεμο (1859) και ο Μίτρε ο οποίος όπως φαίνεται είχε τη μεγαλύτερη στρατιωτική πείρα μεταξύ των ηγετών του πρώτου, τέθηκε επικεφαλής του στρατού τον οποίο οργάνωσε και εκπαίδευσε. Το 1860 αντιμετώπισε τον Ουρκίθα και τον ισχυρότερο στρατό του στη μάχη της Σεπέδα όπου ηττήθηκε. Το Κράτος του Μπουένος Αϊρες ήταν υποχρεωμένο να επανέλθει στη Συνομοσπονδία αλλά πριν αυτό πραγματοποιηθεί, ο Μίτρε κατάφερε να νικήσει τον στρατό της τελευταίας σε νέα μάχη, στη μάχη του Παβόν (1861). Ετσι η επανένωση της χώρας έγινε με ευνοϊκότερους όρους για το Μπουένος Αϊρες, τους οποίους όρους πέτυχε ο νικητής Μίτρε.

            Ένα χρόνο αργότερα, τον Οκτώβριο του 1862, ο Μίτρε εκλέχθηκε ο πρώτος Πρόεδρος της Αργεντινής Δημοκρατίας όπως κατέστη η νέα ονομασία της χώρας προκειμένου να διαδηλωθεί η ενότητα της, και αυτό το γεγονός έχει θεωρηθεί στην Αργεντινή Ιστορία ως καίριο γεγονός για την ενότητα και την ανάπτυξη της χώρας. Εως το 1868 που διατήρησε το αξίωμα του, ο Μίτρε προέβη σε μία σειρά από σημαντικές μεταρρυθμίσεις οι οποίες συνδύαζαν όσο γινόταν τις αντιλήψεις Συγκεντρωτικών και Φεντεραλιστών και έφεραν πρόοδο στη χώρα. Επίσης ενίσχυσε τον πληθυσμό της ευνοώντας τη μετανάστευση από την Ευρώπη, κυρίως από τη Νότια Ιταλία και την Ισπανία, ενώ από στρατιωτικής άποψης συνέχισε τις επιχειρήσεις κατάκτησης των ανυπότακτων φυλών Ινδιάνων οι οποίοι κατοικούσαν στα κεντρικά και νότια και είχαν παραμείνει ανεξάρτητοι από τους Ισπανούς.

            Ηταν το απόγειο της πολιτικής σταδιοδρομίας του Μίτρε μέσα σε μία μόλις δεκαετία (1852-62) αλλά και εκείνο της στρατιωτικής του σταδιοδρομίας δεν άργησε να έλθει: το 1865 αναγνωρίσθηκε και από τη Βραζιλία και την Ουρουγουάη ως ο Επικεφαλής των στρατών της Τριπλής Συμμαχίας (συμπεριλαμβανομένης της Αργεντινής) εναντίον της Παραγουάης κατά τον πόλεμο εναντίον της τελευταίας (1865-1870). Ηταν ο μεγαλύτερος πόλεμος της Λατινοαμερικανικής ιστορίας με πάνω από 400.000 νεκρούς και ανυπολόγιστες καταστροφές, ανάλογος με τον Εμφύλιο πόλεμο των ΗΠΑ (1861-65). Παρότι ο τίτλος του Μίτρε ως Επικεφαλής ήταν περισσότερο τυπικός, αυτή η αναγνώριση του από τους ισχυρούς Βραζιλιάνους οι οποίοι δεν συνήθιζαν να κάνουν τέτοιες παραχωρήσεις, ήταν ένα μεγάλο εύσημο για εκείνον. Γενικά όμως δεν μπορεί να θεωρηθεί τόσο ικανός στρατιωτικός όσο πολιτικός και κυβερνήτης.

            Ο Μίτρε διέπρεψε και ως δημοσιογράφος με μία σταδιοδρομία σχεδόν 65 χρόνων. Το 1870 ίδρυσε την περίφημη εφημερίδα La Naciοn, μία από τις μεγαλύτερες της Νότιας Αμερικής και σήμερα. Η εφημερίδα θεωρείτο ανέκαθεν συντηρητική.

            Το 1874 ο Μίτρε αμαύρωσε τη φήμη του όταν τέθηκε πάλι υποψήφιος για την Προεδρία της Αργεντινής, ηττήθηκε στις εκλογές και αντέδρασε απαράδεκτα θεωρώντας ότι εξαπατήθηκε: Κατέλαβε με τους οπαδούς του μία κανονιοφόρο σκοπεύοντας να ακυρώσει το εκλογικό αποτέλεσμα και την ορκωμοσία του νέου προέδρου Αβεγιανέδα. Όμως δεν υποστηρίχθηκε από τον λαό και τον στρατό, και συνελήφθη. Η πράξη του συνιστούσε εσχάτη προδοσία και έπρεπε να θανατωθεί αλλά ο νέος πρόεδρος του έδωσε χάρη. Η δε εκλογική ήττα του ήταν το τίμημα που πλήρωσε για τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις που πραγματοποίησε, οι οποίες σχεδόν κατά γενική ομολογία ωφέλησαν την Αργεντινή και κυρίως την εσωτερική συνοχή και την οικονομία της.

            Στην υπόλοιπη ζωή του ασχολήθηκε με την πολιτική μάλλον περιορισμένα και εκτός αξιωμάτων, ιδρύοντας το 1891 το κόμμα της Εθνικής Πολιτικής Ενωσης, το οποίο είναι σήμερα το αρχαιότερο κόμμα της Αργεντινής. Απογοητευμένος μάλλον από την πολιτική, ασχολήθηκε με την εφημερίδα του και κυρίως με τη συγγραφή: την ιστοριογραφία, την ποίηση και τη μυθιστοριογραφία. Ο Μίτρε μετέφρασε τη Θεία Κωμωδία του Δάντη στα ισπανικά.

            Διέπρεψε κυρίως στην ιστοριογραφία:  έγγραψε τις λεπτομερέστερες έως την εποχή του εξιστορήσεις των πολέμων των Νοτιοαμερικανών για την Ανεξαρτησία από την Ισπανία, με σημαντικότερα έργα του την «Ιστορία του Σαν Μαρτίν» (μεγάλου στρατηγού των επαναστατών) σε έξι τόμους, και την «Ιστορία του Μπελγκράνο και της Αργεντινής ανεξαρτησίας» σε τέσσερις τόμους.

            Πέθανε το 1906 σε ηλικία 85 ετών, στο Μπουένος Αϊρες όπου ετάφη.

.

Περικλής Δεληγιάννης

.