Home

Η ΣΠΑΡΤΙΑΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ – ΜΕΡΟΣ B΄

4 Comments

Core

Αρχαϊκή κόρη. Οι γυναίκες είχαν καίρια θέση στην σπαρτιατική κοινωνία και οι Λακεδαιμόνιες μητέρες συνέβαλαν αποφασιστικά στη διαμόρφωση των ακαταμάχητων μαχίμων της  πόλης.

ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΑΠΟ ΤΟ Α΄ ΜΕΡΟΣ

Ιδιαίτερα  σημαντική  ήταν η  εορτή  των «γυμνοπαιδιών» που  γινόταν κάθε  χρόνο  στην  Σπάρτη, περί  τα  μέσα  του  καλοκαιριού (τον  μήνα  Εκατομβαιώνα, που  αντιστοιχεί  στον  Ιούλιο).  Τα  αγόρια  ετοιμάζονταν  για  αυτή  την  εορτή  που  περιελάμβανε  αθλητικούς  αγώνες  και  γινόταν  προς  τιμήν  των  αδερφών  Απόλλωνα  και  Αρτέμιδος, της  μητέρας  τους  Λητούς  και  του  Διονύσου.  Από  την  χρονιά  της  πεντηκοστής  ένατης  Ολυμπιάδας (544  π.Χ.) η  εορτή  των  γυμνοπαιδιών  τιμούσε  εκτός  από  αυτούς  τους  θεούς, και  τους  νεκρούς  της  Σπάρτης  που  έπεσαν  στη λεγόμενη  «μάχη  των  προμάχων»  για  την  απόσπαση  της  Θυρεάτιδας από τους  Αργείους.  Οι  Σπαρτιάτες  σταματούσαν  τον  πόλεμο  κατά  την  διάρκεια  αυτής  της  εορτής  στην  οποία  συμμετείχαν  και  κορίτσια,  καθώς  και  ενήλικες  άνδρες.  Κατά  τον  χορό  που  συνόδευε  την  εορτή, τα  αγόρια  πραγματοποιούσαν  ασκήσεις  γυμναστικής  οι  οποίες  αναπαριστούσαν  τα  αθλήματα  της  πάλης  και  του  παγκρατίου.  Ταυτόχρονα  τραγουδούσαν  ως  παιάνες  τα  ποιήματα  του  Αλκμάνα  και  του  Θαλή  προς  τιμήν  των  πεσόντων  ανδρών  της  Σπάρτης.  Ο  Πλάτων  επισημαίνει  ότι  στις  γυμνοπαιδίες  γίνονταν  «δειναί  καρτερήσεις», παρατήρηση  η  οποία  δείχνει  το  επίπεδο  της  σκληρής  εκγύμνασης.  Νεότεροι  ερευνητές  θεωρούν  ότι  οι  γυμνοπαιδίες  δεν  είχαν  συμβολικό  χαρακτήρα  αλλά  ουσιαστικά  αγωνιστικό.

Ο  αγώνας  που  χρειαζόταν  τη  μεγαλύτερη ψυχική  αντοχή  ήταν  αυτός  της  «διαμαστίγωσης»,  δηλαδή  ο  διαγωνισμός  αντοχής  στον  πόνο.  Οι  διαγωνιζόμενοι  ήταν  έφηβοι  Σπαρτιάτες  εκπαιδευόμενοι  που  μαστιγώνονταν  μπροστά  σε  θεατές.  Ανάμεσα  σε  αυτούς  βρίσκονταν  οι  γονείς  των αγοριών  που  τα  ενεθάρρυναν  να  αντέξουν  τον  πόνο  ή  τα  απειλούσαν  όταν  τα  έβλεπαν  να  λιποψυχούν (Λουκιανός).  Μερικές  φορές  συνέβαινε  το  μοιραίο, ο  θάνατος  λόγω  του  μαστιγώματος (όπως  μας  πληροφορεί  ο  Πλούταρχος  στον  Βίο  του  Λυκούργου).  Η  νίκη  σε  αυτό  το  αγώνισμα  υπέρτατης  καρτερίας  και  αντοχής, ψυχικής  και  σωματικής, ήταν  εξαιρετικά  τιμητική.  Οι  νικητές  καλούντο  «βωμονίκες»  και  η  πολιτεία  έστηνε  τους  ανδριάντες  τους  σε  δημόσια  μέρη  έτσι  ώστε  να  τους  βλέπουν  όλοι  και  να  παραδειγματίζονται  από  το  κουράγιο  τους.

Συνεχιστε την αναγνωση

Advertisements

Η ΣΠΑΡΤΙΑΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ – ΜΕΡΟΣ Α΄

4 Comments

spartan agoge

Κορίτσια  και  αγόρια  της  Σπάρτης  σε  ηλικία  εκπαίδευσης,  σε  κλασσικό  ευρωπαϊκό  πίνακα.

Η  περίφημη  σπαρτιατική  ή  λακωνική  αγωγή  είχε  διαμορφωθεί  περί  το  τέλος  της  Αρχαϊκής  περιόδου (7ος αι. – 479 π.Χ.). Αυτό  το  σύστημα  στρατιωτικής  και  πολιτικής  εκπαίδευσης  αποδίδεται  από  την  παράδοση  στον  Λυκούργο.  Στην  πραγματικότητα  ο  Λυκούργος  καθιέρωσε  τον  8ο  αιώνα  μια  πρώιμη  μορφή  της  αγωγής, που  πέρασε  από  διάφορες  φάσεις  εξέλιξης  και βελτίωσης  για  να  πάρει  την  κλασσική  της  μορφή. Η  σπαρτιατική  εκπαίδευση  είχε  πολλά  κοινά  με  αυτήν  αρκετών  δωρικών  πόλεων  της  Κρήτης.  Εκτός  από  την  κοινή  δωρική  προέλευση  τους, μερικές  πόλεις  της  μεγαλονήσου  ήταν  σπαρτιατικά  ιδρύματα  και  θεωρείται  γενικά  ότι  υπήρξε  αλληλεπίδραση  ανάμεσα  στις  δύο  περιοχές, Σπάρτη  και  Κρήτη,  ως  προς  την  διαμόρφωση  των  στρατιωτικών  και  εκπαιδευτικών  συστημάτων  τους.

Για  μια  κατεξοχήν   στρατοκρατική  πολιτεία  όπως  ήταν  η  σπαρτιατική, η  στρατιωτική  εκπαίδευση  ήταν  ιδιαίτερα  σημαντική.  Αν  ο  νεαρός  Σπαρτιάτης  δεν  διένυε  τα  στάδια  της  δεν  μπορούσε  να  εισέλθει  στην  τάξη  των  «ομοίων», να  συμμετάσχει  στην  Απέλλα, την  σπαρτιατική  Εκκλησία  του  δήμου  και  αργότερα  στην  Γερουσία, ούτε  μπορούσε  να  εκλεγεί  στην  ομάδα  των  πέντε  εφόρων.  Αυτή  η  σκληρή  εκπαίδευση  που  άγγιζε  τα  όρια  της  ανθρώπινης  αντοχής  από  την  παιδική  ηλικία, έχει  γίνει  αντικείμενο  κριτικής, θετικής  και  αρνητικής,  ήδη  από  την  αρχαιότητα.  Ο  Αριστοτέλης  στα  «Πολιτικά»  του  επικρίνει  τους  Σπαρτιάτες  για  το  εκπαιδευτικό  τους  σύστημα, θεωρώντας  ότι  συμπεριφέρονται  στα  παιδιά  τους  με  τρόπο  ζωώδη  λόγω  των  σκληρών  ασκήσεων  στις  οποίες  τα  υπέβαλλαν.  Πρέπει  όμως, να  μην  λησμονείται  ότι  ο  Αριστοτέλης  ήταν  Αθηναίος  πολίτης (και  γεννημένος  στις  ιωνικές  αποικίες  στο  Βόρειο  Αιγαίο).  Αντίθετα  ο Ξενοφών,  Αθηναίος  εκ  γενετής, επισήμανε  τις   αρετές  που  εξασφάλιζε  στους  Σπαρτιάτες  η  νομοθεσία  και  το  σύστημα  του  Λυκούργου.  Ο  θαυμασμός  του  Ξενοφώντος  για  τους  Σπαρτιάτες  επέφερε  την  απόρριψη  του  από  πολλούς  συμπολίτες  του.

More

Τα Βασιλικά Φλάμουλα (royal byzantine flags)

1 Comment

Τα βασιλικά φλάμουλα είναι οι σημαίες του αυτοκράτορα των Ρωμαίων.

Δώδεκα στον αριθμό (έξι ζεύγη ανά δύο ομοίων) εμφανίζονταν στις επίσημες τελετές, ενώ κατά τις εκστρατείες λαμβάνονταν από το στράτευμα σε αριθμό ανάλογο με το μέγεθος του βασιλικού εκστρατευτικού σώματος (συνήθως ένα ή δύο κατά την ύστερη περίοδο[1]).
Σε αυτές θα πρέπει να προστεθεί το Διβέλλιον, προσωπική σημαία του αυτοκράτορα. Σε αντίθεση με τα υπόλοιπα φλάμουλα ήταν μονό, προηγείτο των υπολοίπων και το έφερε ο σκουτέριος μαζί με το βασιλικό σκουτάριο (ασπίδα).[2]
Παλαιότερα, όπως μας πληροφορεί ο Κωδινός [3], πίσω από κάθε φλάμουλο παρατάσσονταν 500 άνδρες, καθώς οι “βασιλική σύνταξις” έφτανε τους 6.000 στρατιώτες σε αριθμό. Θα μπορούσαμε να υποθέσουμε ότι η “βασιλική σύνταξις” του Κωδινού, δεν είναι άλλη από τα περίφημα “Τάγματα“, τον επίλεκτο επαγγελματικό στρατό της Κωνσταντινούπολης.
Στα τέσσερα αρχικά Τάγματα (Σχολαί, Βίγλας, Εξκουβιτόρων, Νούμερων) προστέθηκαν αργότερα οι Ικανάτοι (810) [4] και οι Αθάνατοι (π.970), ενώ στη συνέχεια και άλλα σώματα. Ίσως λοιπόν, τα 6 διαφορετικά Βασιλικά Φλάμουλα να καθιερώθηκαν όταν τα Τάγματα ήταν 6 και η δύναμή τους 6.000 και κατά συνέπεια κάθε ένα άνηκε σε ξεχωριστό σώμα. Θα ήταν όμως παρακινδυνευμένο να επιχειρούσαμε οποιαδήποτε περαιτέρω ταύτιση συμβόλου-στρατιωτικής μονάδας.

(Πράγματι, ο John Haldon υπολογίζει τη δύναμη κάθε Τάγματος σε 1.000-1.500 άνδρες [5], ενώ ο Treadgold και άλλοι παλαιότερα ανέβαζαν αυτόν τον αριθμό σε 4.000 [6])

Τα σχέδια που ακολουθούν βασίζονται στην περιγραφή που μας παραθέτει ο Γεώργιος Κωδινός (Ψευδο-Κωδινός) στο έργο του “Τακτικόν περί των οφφικίων του Παλατίου Kωνσταντινουπόλεως και των οφφικίων της Μεγάλης Εκκλησίας” (De Officiis)

Το κείμενο γράφθηκε στα μέσα του 14ου αιώνα (μεταξύ 1347-1368) και μας δίνει μια λεπτομερή εικόνα της ρωμαϊκής αυλής κατά την ύστερη βυζαντινή περίοδο.

RES VITAE ET MORS: ROMΑNS, CIMBRI AND TEUTONES– PART IΙ

Leave a comment

Celts
The  Late  Cimbri  and  Teutones  who  confronted  the  Romans,  consisted  largely  of  Celts,  probably  in  the  most  part  according  to  many  historians. Their  appearance  was  frightening  for  the  peoples  of  the  Mediterranean,  as  it  is  analyzed  in  the  Greco-Roman  sources,  and  undoubtedly  many  if  not  almost  all  of  them,  bore  the  typical  Celtic  tattoo,  like  the  Celt  in  the  photograph  (an  accurate  reenactment  of  Celtic  warriors,  Silurian  in  this  case, by  a   Welsh  historic  society. Note specifically Taranis’  wheel tattooed on the forhead of the warrior) 
.

By  Periklis    Deligiannis

.

CONTINUED FROM PART I

.
The  Romans  appealed  to  general  Gaius  Marius who  was meant  to  be  the  greatest  reformer  of  the  Roman  army.  Marius,  just  25  years old,  radically  reorganized  the  Roman  army. He  turned  the  Roman  legionnaire  from  a  half-armored  citizen-warrior  of  limited  military  service  to  a  fully  armored  and  professional  soldier  of  permanent  service,  aided  by  strong  allied  troops  (auxilia, socii) of  the  subjugated  peoples.  He  trained  his  legionnaires  with  his  own  methods,  creating  in  two  years  a  well-organized  and  disciplined  army.  Meanwhile  the  Cimbri-Teutones  invaded  Spain  and  Gaul,  marching  in  the  territories  of  tribes  who  were  not  their  allies,  probably  trying  to make  them  their  allies  by  force.  They  were  repulsed  by  the Celtiberians  in  Spain  and  by  the  Belgians  in  Gaul.  Their  Celtic  kinsmen  knew (unlike  the  Romans)  very  well  how  to  deal  with  them.  Ultimately  the  Cimbri-Teutones  decided  to  invade  Italy  but  they  divided  their  forces,  possibly  due  to  disagreement  between  their  leaders  or  in  order  to  cause  confusion  to  the  Roman  military  leadership  and  divide  the  Roman  army.  The  allied  tribes  were  also  devided  between  the  two  major  tribal  unions.  For  example,  the  Tigurini  joined  the  Cimbri  and  the  Ambrones  joined  the  Teutones.  In  my  opinion,  this  ‘strange’  equality  of  military  forces  among  the  two  major  tribal  unions,  denotes  that  the  bisection  of  the  barbarian  forces  took  place  after  an  agreement  among  their  warlords.

More

RES VITAE ET MORS: ROMANS, CIMBRI AND TEUTONES – PART I

3 Comments

Guard Roman
The  skilful general  Gaius  Marius  turned  the  Roman  army  into  a  war  machine  of  fully  armored  professional  soldiers  (credit:  Εrmine  Street  Guard  Roman  Reenactment  Society).
.

By  Periklis    Deligiannis

.

[This  article is actually a part of my book  ‘The Celts‘, Periscope publ., Athens 2008, unfortunately available only in Greek]

.
In  113  BC  a  great  threat  appeared  in  the  horizon  of  the  Roman  world:  the  Cimbri  and  the  Teutones.  The  ancient  writers  usually  consider  these  two  peoples  as  Germanic,  but  their  leaders  had  Gallic/Celtic  names  (Boiorix,  Lugius,  Gaesorix  etc)  or  Celtisized  (Claodicus)  and  their  arms  and  armor  were  clearly  Celtic.  Plutarch  mentions,  in  an  episode  of  his  narrative  about  the  Cimbri-Teutones  invasions,  that  the  Cimbri  descended  quickly  the  slopes  of  the  Alps  using  their  shields  as  sleds  –  therefore  these  shields  were  of  the  large  Gallic  thyroid  type  rather  than  the  small  and  weak  Germanic  type.  When  the  Roman  officer  Sertorius  was  sent  by  Marius  to  spy  the  Cimbrian  camp,  he  wore  Celtic  clothes  and  learned  the  Gallic/Celtic  language  in  preparation  for  his  mission.  The  tribal  name  “Cimbri”  is  of  Celtic  origin  and  the  word  (and  verbal  prefix)  “Teuton-”  (meaning  “people”  and  “army”)  was  used  equally  by  Celts  and  Germans  (apparently  a  verbal  type  of  Proto-Indo-European  extraction).  These  are  just  some  of  the  evidence  that  led  many  researchers  of  the  20th  century  to  consider  the  two  tribes  as  Celtic  peoples  mistaken  by  the  Romans  to  be  Germanic.  However,  the  ancient  writers  mention  their  homeland,  the  Cimbrian  Peninsula  (modern  Jutland),  a  region  undoubtedly  Germanic  in  antiquity.  In  addition,  the  Massaliot  Greek  navigator  Pytheas  had  found  the  Teutones  living  on  an  island  in  the  Baltic  Sea  (4th  century  BC):  the  Baltic  coastal  areas  have  never  been  Celtic.

Ptolemy

Map  of  Germany  according  to  the  Geography  of  Claudius  Ptolemy.  We  can  see  the  remaining  Cimbri  at  the  northern  ends  of  the  land  (in  ‘Chersonesus  Cimbrica’,  modern  Jutland)  and  the  remaining  Teutones  somewhere  in  modern  Northeastern  Germany.
.

More

RES VITAE ET MORS : Η ΡΩΜΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΗ ΜΕ ΤΟΥΣ ΚΙΜΒΡΟΥΣ ΚΑΙ ΤΕΥΤΟΝΕΣ

Leave a comment

Guard Roman

Ο  μεγάλος  στρατηγός  Γάιος  Μάριος  μετέτρεψε  τον  ρωμαϊκό  στρατό  σε  μία  πολεμική  μηχανή  πλήρως  θωρακισμένων  και  επαγγελματιών  στρατιωτών  μόνιμης  υπηρεσίας  (αναπαράσταση  από  τον  Ιστορικό  Σύλλογο  Εrmine  Street  Guard  Roman  Reenactment  Society).

Το  113  π.Χ.  μια  μεγάλη  απειλή  παρουσιάστηκε  στον  ορίζοντα  του  ρωμαϊκού  κόσμου  με  την  εμφάνιση  των  Κίμβρων  και  των  Τευτόνων.  Υπάρχει  μεγάλη  διχογνωμία  μεταξύ  των  ερευνητών  για  την  εθνολογική  προέλευση  των  συγκεκριμένων  λαών.  Αλλοι  τους  θεωρούν  γερμανικούς,  άλλοι  κελτικούς  και  άλλοι  διαφορετικής  προέλευσης.  Το  πιθανότερο  είναι  ότι  αρχικά  συνιστούσαν  δύο  ολιγάνθρωπα  γερμανικά  φύλα,  τα  οποία  κατά  την  πορεία  τους  έως  τη  Μεσόγειο  ενισχύθηκαν  με  πολλά  κελτικά  και  προγερμανικά  φύλα,  με  αποτέλεσμα  όταν  εμφανίσθηκαν  εκεί  να  έχουν  εξελιχθεί  σε  μεγάλες  φυλετικές  ενώσεις  («συνομοσπονδίες»)  Κελτών,  Γερμανών  και  Προγερμανών,  με  το  πρώτο  εθνικό  στοιχείο  να  είναι  το  ηγετικό,  ενδεχομένως  και  το  μεγαλύτερο  ποσοστιαία.  Ο  αρχικός  πυρήνας  τους  ήταν  σαφώς  γερμανικός,  όμως  η  εθνολογία  τους  άλλαξε  ριζικά  κατά  τις  μετακινήσεις  τους.

            Αμφότεροι  οι  λαοί  εγκατέλειψαν  την  κοιτίδα  τους,  την  Κιμβρική  χερσόνησο  (συγχρονη  Γιουτλάνδη),  λόγω  κλιματικών  μεταβολών  και  υπερπληθυσμού.  Οι  ίδιες  αιτίες  οδήγησαν  τις  διάφορες  γαλατικές/κελτικές  και  προγερμανικές  ομάδες  να  ενωθούν  μαζί  τους.  Το  115-113  π.Χ.  οι  Κίμβροι  προσπάθησαν  να  εγκατασταθούν  διαδοχικά  στις  χώρες  των  Βοϊων,  των  Σκορδίσκων    και  των  Ταυρίσκων  (του  Νωρικού),  παραδουνάβιων  κελτικών  λαών,  αλλά  αποκρούστηκαν.  Ωστόσο  απείλησαν  σοβαρά  τη  Νωρηία  (σημερ.  Νόιμαρκτ),  τη  σημαντικότερη  οχυρωμένη  πόλη  του  Νωρικού  (σύγχρονη  Δυτική  Αυστρία).  Η  Ρώμη  έστειλε  μια  υπατική  στρατιά  στη  Νωρηία,  επειδή  η  κελτική  πόλη  αποτελούσε  πρόφραγμα  της  οδού  προς  την  Ιταλία.

Ptolemy

Χάρτης  της  Γερμανίας  σύμφωνα  με  το  έργο  του  Κλαυδίου  Πτολεμαίου,  στον  οποίο  σημειώνονται  οι  εναπομείναντες  Κίμβροι  (Cimbri)  στο  βορειότερο  άκρο  της  (Chersonesus  Cimbrica,  σύγχρονη  Γιουτλάνδη).

Συνεχιστε την ανάγνωση

Older Entries

%d bloggers like this: