rocroi tercio

Ο  Τριακονταετής  πόλεμος,  στα  πλαίσια  του  οποίου  δόθηκε  η  μάχη  του  Ροκρουά,  ήταν    ο  σκληρότερος  πόλεμος  που  διενεργήθηκε  στην  Ευρώπη  πριν  από  τους  Ναπολεόντειους  πολέμους.    Ο  Τριακονταετής  πόλεμος  διενεργήθηκε  κυρίως  στα  εδάφη  της  Αγίας  Ρωμαϊκής  Αυτοκρατορίας  του  Γερμανικού  Εθνους  (γερμανικές  χώρες)  και  αφορούσε  κυρίως  τις  διενέξεις  ανάμεσα  σε  καθολικούς  και  διαμαρτυρόμενους/προτεστάντες  ηγεμόνες  της  Γερμανίας  και  έπειτα  της  ευρύτερης  Ευρώπης.  Σταδιακά  εξελίχθηκε  σε  μία  γενική  ευρωπαϊκή  σύρραξη,  με  τα  στάδια  της  να  χαρακτηρίζονται  από  το  ποια  ευρωπαϊκή  δύναμη  ήταν  η  κύρια  αντίπαλος  των  καθολικών  Ισπανικών  και  Αυτοκρατορικών  δυνάμεων.  Η  Γαλλία  ήταν  μία  συντριπτικά  καθολική  χώρα  αλλά  η  αντιπαράθεση  της  σε  αυτόν  τον  πόλεμο,  στην  καθολική  συμμαχία  δεν  προκαλεί  έκπληξη:  επρόκειτο  για  την  κύρια  μακροχρόνια  ανταγωνίστρια  της  Ισπανίας  και  της  Αγίας  Ρωμαϊκής  Αυτοκρατορίας,  γι’  αυτόν  τον  λόγο  η  Γαλλία  είχε  ήδη  υποστηρίξει  την  προτεσταντική  Σουηδία  στις  πρώτες  φάσεις  του  πολέμου.  Ο  ισχυρός  άνδρας  της  Γαλλίας  της  εποχής  ήταν  ο  περίφημος  καρδινάλιος  Ρισελιέ.  Ο  Ρισελιέ,  η  «Κόκκινη  Αγιότητα»  όπως  ήταν  ένα  από  τα  πολλά  προσωνύμια  του,  ήταν  μία  σπάνια  ιστορική  προσωπικότητα  η  οποία  συνδύαζε  την  πνευματική  ισχύ  ενός  επιτυχημένου  καρδιναλίου  με  την  ηγετική  στιβαρότητα  ενός  ικανού  πολιτικού  παράγοντα.  Ουσιαστικά  επρόκειτο  για  τον  πρώτο  πρωθυπουργό  της  Νεότερης  ευρωπαϊκής  Ιστορίας.    Ο  Ρισελιέ  ήταν  ο  κύριος  σύμβουλος  του  Γάλλου  βασιλιά  Λουδοβίκου  ΙΓ΄  και  ασχολείτο  κυρίως  με  την  αντιμετώπιση  της  ισχύος  των  Αψβούργων  της  Ισπανίας  και  της  Αυστρίας.

            Από  την  άλλη  πλευρά,  η  δυναστεία  των  Αψβούργων  η  οποία  ήταν  επικεφαλής  της  Ισπανικής  και  της  Αγίας  Ρωμαϊκής  αυτοκρατοριών  και  των  εξαρτήσεων  τους,  ήταν  η  ισχυρότερη  της  Ευρώπης  και  είχε  συσπειρώσει  γύρω  της  σχεδόν  όλους  τους  υπόλοιπους  καθολικούς  ηγεμόνες.

Αναφορικά  με  την  πολεμική  τέχνη,  κατά  τους  16ο  και  17ο  αιώνες  οι  περισσότεροι  ευρωπαϊκοί  στρατοί  υιοθέτησαν  συνδυασμένους  σχηματισμούς  πεζικού,  αποτελούμενους  από  λογχοφόρους  και  αρκεβουζιοφόρους  ή  μουσκετοφόρους.  Αυτοί  οι  σχηματισμοί  αποκαλούντο  «τέρσιος».

Rocroi a

 

Ειδικά  ο  ισπανικός  στρατός  ήταν  ο  πρώτος  που  υιοθέτησε  το  τέρσιο  το  οποίο  προήλθε  ειδικά  από  ισπανικούς  πειραματισμούς  κατά  τη  διάρκεια  επιχειρήσεων  στην  Ιταλία  κατά  τον  ύστερο  15ο  αιώνα.  Με  την  προσθήκη  βελτιώσεων,  το  τέρσιο  εξελίχθηκε  σε  έναν  πανίσχυρο  σχηματισμό  μάχης  ο  οποίος  επιβίωσε  με  την  κλασσική  του  μορφή  σχεδόν  επί  ενάμιση  αιώνα.  Ο  ισπανικός  στρατός  των  μέσων  του  17ου  αι.  θεωρείτο  σχεδόν  αήττητος  λόγω  της  επιτυχίας  με  την  οποία  χρησιμοποιούσε  τους  σχηματισμούς  τέρσιος.  Την  εποχή  εκείνη,  ένα  τέρσιο  αποτελείτο  θεωρητικά  από  3.000  άνδρες  αλλά  στην  πραγματικότητα  αυτός  ο  αριθμός  ελαττωνόταν  λόγω  των  ποικίλων  απωλειών  κατά  τη  διάρκεια  μιας  εκστρατείας.

Ο  πυρήνας  του  σχηματισμού  ήταν  ένας  ορθογώνιος  σχηματισμός  λογχοφόρων.  Συνήθως    το  μέτωπο  του  αριθμούσε  54-56  λογχοφόρους  με  ένα  βάθος  περίπου  22-24  ανδρών.  Ωστόσο  οι  εξωτερικοί  ζυγοί  και  στίχοι  αυτού  του  σχηματισμού  περιλάμβαναν  επιπρόσθετα  περίπου  240  αρκεβουζιέρους  (αρκεβουζιοφόρους).  Σε  κάθε  γωνία  του  συγκεκριμένου  ορθογωνίου  βρίσκονταν  τα  τέσσερα  «μανγκας»,  δηλαδή  τα  ‘περιβλήματα’  ή  κατά  κυριολεξία:  τα  ‘μανίκια’  (περιχειρίδες),  τα  οποία  ήταν  μικρότεροι  προστατευτικοί  σχηματισμοί  αποτελούμενοι  από  240  αρκεβουζιέρους  το  κάθε  ένα.  Τέλος,  υπήρχαν  δύο  ομάδες  μουσκετοφόρων,  δύναμης  90-100  ανδρών  έκαστη,  οι  οποίοι  έφεραν  μουσκέτα  μεγαλύτερου  βεληνεκούς.  Αυτοί  οι  άνδρες  δρούσαν  σε  ελεύθερη  τάξη,  τοποθετημένοι  έμπροσθεν  και  στα  νώτα  των  αρκεβουζιέρων.  Η  αναλογία  λογχοφόρων  έναντι  αρκεβουζιέρων/μουσκετοφόρων  σε  ένα  ισπανικό  τέρσιο  ήταν  περίπου  1:1.

Κατά  τη  μάχη,  οι  αρκεβουζιέροι  και  μουσκετοφόροι  σάρωναν  τον  αντίπαλο  στρατό  με  τις  βολές  τους,  ενώ  προστατεύονταν  από  τα  πλήγματα  των  επιτιθέμενων  αντιπάλων  τους  από  τις  προεξέχουσες  λόγχες  των  λογχοφόρων  συμπολεμιστών  τους.  Παράλληλα  οι  λόγχες  απωθούσαν  τους  αντιπάλους  όταν  το  τέρσιο  προωθείτο  επιθετικά.  Γενικά  κατά  την  πολεμική  δράση  του  τέρσιο,  οι  λόγχες  αναλάμβαναν  την  αγχέμαχη  σύρραξη,  ενώ  τα  πυροβόλα  (αρκεβούζια  ή  μουσκέτα)  έπλητταν  τον  εχθρό  σε  απόσταση.  Οι  στρατιώτες  των  τέρσιος  ήταν  επαγγελματίες  με  υψηλή  εκπαίδευση,  που  είχαν  πολεμήσει  συνήθως  σε  πολλά  σημεία  της  Ευρώπης,  και  δεν  είχαν  ισάξιους  τους  πεζούς  μάχιμους.

            Οι  περισσότεροι  ευρωπαϊκοί  στρατοί  χρησιμοποιούσαν  έναν  ευρύτερο  σχηματισμό  μάχης  αποτελούμενο  από  τρία  τέρσιος  ο  καθένας.  Σε  αυτό  τον  σχηματισμό,  το  ένα  τέρσιο  (εκείνο  που  οδηγούσε  την  επίθεση)  βρισκόταν  στο  κέντρο  και  τα  άλλα  δύο  βρίσκονταν  στα  πλευρά  του  και  πιο  πίσω  του  (τα  τέρσιος  πλαγιοφυλακής  και  υποστήριξης).

Rocroi

Η  μάχη  του  Ροκρουά  σε  κλασσικό  πίνακα.

            Ειδικά  τα  ισπανικά  τέρσιος,  αν  ήταν  σωστά  εκπαιδευμένα  και  διοικούμενα,  ήταν  πολύ  «σκληρά  καρύδια  για  σπάσιμο»  από  το  εχθρικό  ιππικό  ή  πεζικό.  Παρά  ταύτα,  οι  σκληροί  πόλεμοι  των  16ου-17ου  αιώνων  είχαν  αναγκάσει  τους  Ισπανούς  να  προβούν  σε  στρατολόγηση  και  σχηματισμό  επιπρόσθετων  τέρσιος  σε  άλλες  ευρωπαϊκές  κτήσεις  τους,  κυρίως  στις  Ισπανικές  Κάτω  Χώρες,  στη  βόρεια  Ιταλία  και  στη  Γερμανία.  Επρόκειτο  για  τέρσιος  που  δεν  είχαν  το  επίπεδο  εκπαίδευσης  και  μαχητικότητας  των  καθαυτό  ισπανικών,  και  που  συχνά  αποτελούντο  από  μόνο  1.500-2.000  άνδρες.

Οι  κτήσεις  των  Αψβούργων,  ισπανικές,  γερμανικές  και  άλλες,  είχαν  στην  ουσία  περισφίξει  τα  σύνορα  της  Γαλλίας  και  ο  Ρισελιέ  αγωνιζόταν  επί  πολλά  χρόνια  για  να  αντιμετωπίσει  αυτήν  την  πίεση.    Αρχικά  οι  γαλλικοί  στρατηγικοί  σχεδιασμοί  είχαν  αποτύχει  καθώς  οι  αψβουργικές  στρατιές  είχαν  εισβάλει  στη  Γαλλία  και  είχαν  λεηλατήσει  την  Πικαρδία,  την  Καμπανία  και  την  Βουργουνδία.  Το  1636  οι  αυτοκρατορικές  και  ισπανικές  δυνάμεις  απείλησαν  σοβαρά  και  το  Παρίσι,  αλλά  οι  Γάλλοι  με  υπερπροσπάθεια  κατόρθωσαν  να  τους  απωθήσουν.  Επίσης  η  γαλλική  επέμβαση  στη  βόρεια  Ιταλία,  η  οποία  ελεγχόταν  από  τους  Αψβούργους,  απέτυχε.  Ωστόσο  έως  το  1641  οι  Αψβούργοι  άρχισαν  να  αντιμετωπίζουν  προβλήματα  στην  Ιβηρική  χερσόνησο  και  αλλού.  Οι  Πορτογάλοι  (οι  οποίοι  ελέγχονταν  από  την  Ισπανία)  και  οι  Καταλανοί  εξεγέρθηκαν  εναντίον  των  Ισπανών  επικυρίαρχων  τους,  απαιτώντας  να  μην  υπάρχουν  ισπανικά  στρατεύματα  στα  εδάφη  τους.  Εκτός  αυτού,  οι  επαναστατημένες  εναντίον  της  Ισπανίας  Ηνωμένες  Επαρχίες  (Ολλανδία)  είχαν  νικήσει  τις  υποθετικά  αήττητες  ισπανικές  ναυτικές  δυνάμεις  σε  δύο  ναυμαχίες.

            Εντούτοις  στο  τέλος  του  1642,  οι  Γάλλοι  υπέστησαν  μία  μεγάλη  απώλεια  με  τον  θάνατο  του  ΡισελιέΕξι  μήνες  αργότερα  πέθανε  και  ο  Λουδοβίκος  ΙΓ΄,  και  τον  διαδέχθηκε  ο  μόλις  τετράχρονος  γιος  του,  Λουδοβίκος  ΙΔ΄  ο  οποίος  έμελε  να  εξελιχθεί  σε  έναν  από  τους  ισχυρότερους  και  πιο  επιτυχημένους  μονάρχες  της  ευρωπαϊκής  Ιστορίας,  ο  γνωστός  ως  «Βασιλιάς  Ηλιος».  Ωστόσο  κατά  την  ενθρόνιση  του,  οι  τύχες  της  Γαλλίας  κατευθύνονταν  από  τη  βασιλομήτορα  Αννα  της  Αυστρίας.

Σχεδόν  ταυτόχρονα  με  τον  θάνατο  του    Λουδοβίκου  ΙΓ΄,  μία  αψβουργική  στρατιά  προερχόμενη  από  τις  Ισπανικές  Κάτω  χώρες  (σύγχρονο  Βέλγιο)  δύναμης  9.000  ιππέων,  18.000  πεζών  και  18  πυροβόλων,  εισέβαλε  στη  βόρεια  Γαλλία.  Διοικητής  των  ισπανικών  και  αυτοκρατορικών  δυνάμεων  ήταν  ο  Ισπανός  κυβερνήτης  των  Κάτω  Χωρών,  Φρανθίσκο  ντε  Μέλο,  ένας  ικανός  διπλωμάτης  και  κυβερνήτης,  αλλά  του  οποίου  οι  στρατηγικές  ικανότητες  αμφισβητούντο.  Εντούτοις,  ο  ντε  Μέλο  είχε  ήδη  κερδίσει  μία  εντυπωσιακή  νίκη  επί  των  Γάλλων  στο  Ωνεκούρ  (1642).  Οι  εισβολείς  κατευθύνονταν  προς  το  Παρίσι,  αλλά  η  οδός  προς  την  πρωτεύουσα  προστατευόταν  από  την  πόλη-οχυρό  Ροκρουά.  Το  Ροκρουά  βρισκόταν  στο  δάσος  των  Αρδεννών  και  ήταν  προσβάσιμο  μόνο  από  μία  οδό  η  οποία  συνεχιζόταν  στα  νότια  της  πόλης  και  ακολουθούσε  ένα  φαράγγι  το  οποίο  διέκοπτε  μία  οροσειρά  στα  νότια  της.  Ο  Ισπανός  στρατηγός  δεν  μπορούσε  να  αφήσει  άθικτο  το  φρούριο  στα  νώτα  του  και  άρχισε  την  πολιορκία  του.  Οι  υπερασπιστές  του  φρουρίου  έστειλαν  αγγελιοφόρους  στη  γειτονική  Γαλλική  Στρατιά  της  Πικαρδίας,  ενημερώνοντας  τον  διοικητή  της  ότι  δεν  μπορούσαν  να  ανθέξουν  για  πολύ  την  εχθρική  πολιορκία,  πιθανώς  όχι  περισσότερο  από  δύο  ημέρες.  Διοικητής  της  στρατιάς  ήταν  ο  Λουδοβίκος  των  Βουρβώνων,  Δούκας  ντ’  Ενγκιέν,  εξάδελφος  του  νέου  Βουρβώνου  βασιλιά,  ένας  νεαρός  στρατηγός  μόλις  21  ετών,  χωρίς  πολεμική  εμπειρία.  Ο  Γάλλος  στρατηγός  κινητοποίησε  αμέσως  τις  δυνάμεις  του  προς  το  Ροκρουά  για  να  απωθήσει  την  αψβουργική  στρατιά.  Οι  δυνάμεις  του  αριθμούσαν  7.000  ιππείς,  16.000  πεζούς  και  12  πυροβόλα.  Ο  ντ’  Ενγκιέν  επειγόταν  να  απωθήσει  τους  αντιπάλους  του  από  το  Ροκρουά  επειδή  είχε  πληροφορηθεί  ότι  νέες  αψβουργικές  ενισχύσεις  6.000  ανδρών  κινούνταν  προς  την  πόλη.  Αν  ενώνονταν  με  τη  στρατιά  του  ντε  Μέλο,  τότε  θα  ήταν  πολύ  δύσκολο  να  την  αντιμετωπίσει  αποτελεσματικά.

battle_of_rocroi

            Προς  μεγάλη  του  έκπληξη,  ο  ντ’  Ενγκιέν  βρήκε  τη  διάβαση  του  φαραγγιού  στα  νότια  του  Ροκρουά  αφύλακτη  από  τους  Ισπανούς-Αυτοκρατορικούς.  Διέσχισε  αμέσως  τη  διάβαση  με  τη  στρατιά  του  την  οποία  παρέταξε  σε  μία  λοφοσειρά  στα  νότια  της  πόλης  και  του  αψβουργικού  στρατού.  Ο  ντε  Μέλο  απάντησε  αμέσως  παρατάσσοντας  τη  στρατιά  του  σε  μία  αντικρινή  λοφοσειρά,  κοντά  στο  φρούριο  του  Ροκρουά  και  προς  τα  νοτιοανατολικά  του.  Ανάμεσα  στους  δύο  παραταγμένους  στρατούς  υπήρχε  ένα  υδάτινο  ρεύμα  με  εκτεταμένες  ελώδεις  εκτασεις.  Οι  αντίπαλοι  στρατιώτες  κοιμήθηκαν  στις  θέσεις  τους  κατά  τη  νύκτα,  έτσι  ώστε  να  είναι  έτοιμοι  την  επομένη  για  τη  σύγκρουση.

            Η  παράταξη  των  δύο  αντιμαχόμενων  ήταν  παρόμοια.  Το  πεζικό  τους  είχε  λάβει  θέση  στο  κέντρο,  με  το  πυροβολικό  να  βρίσκεται  έμπροσθεν  του,  ενώ  το  ιππικό  τους  είχε  κατανεμηθεί  στις  πτέρυγες.  Ειδικά  ο  στρατός  του  ντε  Μέλο  ήταν  μάλλον  πολυεθνικός:  η  πρώτη  γραμμή  του  πεζικού  του  αποτελείτο  από  πέντε  τέρσιος  Ισπανών  και  πέντε  τέρσιος  σχηματισθέντα  στην  Ιταλία  και  τη  Γαλλική  Κομητεία  (France-Comte)  η  οποία  ήταν  μία  Ισπανική  κτήση  στη  σύγχρονη  ανατολική  Γαλλία,  κοντά  στην  Ελβετία.  Η  δεύτερη  γραμμή  του  πεζικού  αποτελείτο  από  εννέα  τάγματα  Γερμανών,  Βαλλόνων  και  Ιταλών.  Το  δεξιό  κέρας  ιππικού  περιελάμβανε  14  ουλαμούς  Γερμανών  και  Κροατών  ιππέων,  ενώ  το  αριστερό  ιππικό  περιλάμβανε  15  ουλαμούς  Φλαμανδών.  Οι  Βαλλόνοι  και  οι  Φλαμανδοί  προέρχονταν  από  τις  Ισπανικές  Κάτω  Χωρες  (Βέλγιο).

Επίσης  κάθε  πλευρά  είχε  διατηρήσει  μία  εφεδρεία    στα  νώτα  της:  Η  γαλλική  εφεδρεία  αποτελείτο  από  δύο  ουλαμούς  ιππικού,  έξι  ίλες  ελαφρών  ιππέων  με  πιστόλα  και  ξίφος,  και  τρία  τάγματα  πεζικού.  Η  Αψβουργική  εφεδρεία  αποτελείτο  μόνο  από  δύο  ουλαμούς  ιππικού.  Τόσο  ο  ντ’  Ενγκιέν  όσο  και  ο  ντέ  Μέλο  έλαβαν  θέση  στο  δεξιό  κέρας  ιππικού  της  παράταξης  τους.

Την  αυγή  της  19ης  Μαϊου  του  1643  άρχισε  η  μεγάλη  μάχη  του  Ροκρουά.  Ο  ντ’  Ενγκιέν  διέταξε  τους  πρώτους  ελιγμούς:  το  δεξιό  κέρας  ιππικού  του  προσέβαλε  το  Αψβουργικό  αριστερό  ιππικό  ενώ  το  πεζικό  του  επιτέθηκε  στο  ισπανικό  πεζικό.  Αντίθετα  διέταξε  το  αριστερό  ιππικό  του  να  παραμείνει  στη  θέση  του.  Οι  Ισπανοί  απέκρουσαν  το  γαλλικό  πεζικό  αλλά  το  γαλλικό  δεξιό  ιππικό  κατάφερε  να  απωθήσει  τους  Φλαμανδούς  ιππείς  μετά  από  σκληρή  ιππομαχία,  έχοντας  πλέον  στο  έλεος  του  το  αριστερό  πλευρό  του  ισπανικού  πεζικού.  Όμως  το  ισπανικό  κέντρο  διατήρησε  την  ψυχραιμία  του  και  τη  θέση  του.  Στη  συνέχεια  το  γαλλικό  αριστερό  ιππικό  επιτέθηκε  στο  αψβουργικό  δεξιό  ιππικό,  παραβαίνοντας  τις  διαταγές  του  ντ’  Ενγκιέν.  Όμως  αυτή  η  παραβατική  επίθεση  του  εμποδίσθηκε  από  το  ελώδες  έδαφος  στα  αριστερά  του.  Οι  Γερμανοί  και  Κροάτες  ιππείς  του  αυτοκρατορικού  δεξιού  βρήκαν  την  ευκαιρία  να  αντεπιτεθούν,  απωθώντας  το  γαλλικό  αριστερό  ιππικό  και  έχοντας  έτσι  στο  έλεος  τους  το  αριστερό  πλευρό  του  γαλλικού  πεζικού.  Ωστόσο  το  τελευταίο  σώθηκε  από  την  επέμβαση  της  γαλλικής  εφεδρείας  που  στάλθηκε  από  τον  Γάλλο  στρατηγό  και  αναχαίτισε  τους  Γερμανούς  και  Κροάτες.

conde

Λουδοβίκος  των  Βουρβώνων,  Δούκας  ντ’  Ενγκιέν,  ο  Μέγας  Κοντέ. 

Η  επόμενη  κίνηση  του  ντ’  Ενγκιέν  ήταν  να  διατάξει  το  νικηφόρο  δεξιό  ιππικό  του  να  πλήξει  με  τον  ίδιο  επικεφαλής,  το  δεξιό  πλευρό  και  τα  νώτα  του  Αψβουργικού  πεζικού.  Ο  ίδιος  οδήγησε  τον  θαυμάσιο  ελιγμό  υπερκέρασης  στα  νώτα  του  αντίπαλου  πεζικού  κατορθώνοντας  να  διαλύσει  με  την  επίθεση  του  τη  δεύτερη  γραμμή  του,  δηλαδή  τους  Γερμανούς,  Βαλλόνους  και  Ιταλούς  οι  οποίοι  τράπηκαν  σε  φυγή.  Την  ίδια  στιγμή,  η  Γαλλική  εφεδρεία  κατόρθωσε  να  νικήσει  αποφασιστικά  τους  Γερμανούς-Κροάτες  ιππείς  του  Αυτοκρατορικού  δεξιού,  διαλύοντας  τις  τάξεις  τους.  Είχαν  περάσει  δύο  ώρες  από  την  αρχή  της  μάχης,  και  οι  μόνοι  Αψβουργικοί  που  βρίσκονταν  ακόμη  στο  πεδίο  της  μάχης,  ήταν  τα  ισπανικά  τέρσιος  της  πρώτης  γραμμής  πεζικού και  το  πυροβολικό υποστήριξης  τους.  Ο  ντ’  Ενγκιέν  επέστρεψε  στην  επιτελική  θέση  του,  αφού  διέταξε  το  ιππικό  του  να  επιτεθεί  και  να  διασπάσει  τα  ισπανικά  τέρσιος.  Όμως  οι  Γάλλοι  ιππείς  ήταν  εξουθενωμένοι  και  δύο  διαδοχικές  έφοδοι  τους  απέτυχαν.  Τότε  ο  Γάλλος  στρατηγός  διέταξε  το  πυροβολικό  του,  το  οποίο  είχε  ενισχυθεί  και  με  μερικά  αιχμαλωτισθέντα  ισπανικά  πυροβόλα,  να  βομβαρδίσει  τα  εχθρικά  τέρσιος.  Οι  Ισπανοί  στρατιώτες  των  τελευταίων  προέβαλαν  ηρωική  αντίσταση,  αποφασισμένοι  να  πολεμήσουν  μέχρι  θανάτου.

Όμως  ενώ  ο  ντ’  Ενγκιέν  είχε  διατάξει  νέα  επίθεση  του  ιππικού  του  μετά  την  καταπόνηση  των  Ισπανών  από  τον  βομβαρδισμό,  το  ισπανικό  πυροβολικό  που  είχε  απομείνει  και  υποστήριζε  τα  τέρσιος,  σταμάτησε  οριστικά  τον  κανονιοβολισμό  λόγω  εξαντλησης των  πυρομαχικών του.

Ο  ντε  Μέλο  κατανόησε  ότι  η  περαιτέρω  αντίσταση  των  ανδρών  του  θα  σήμαινε  μόνο  τον  ανούσιο  θάνατο  τους  και  έτσι,  τέσσερις  ώρες  μετά  την  έναρξη  της  μάχης,  αποφάσισε  να  παραδοθεί.  Ωστόσο  ζήτησε  από  τον  Γάλλο  στρατηγό,  οι  άνδρες  του  να  αποχωρήσουν  από  το  πεδίο  της  μάχης  με  τα  όπλα  τους,  και  με  τα  λάβαρα  τους  υψωμένα.  Ο  ντ’  Ενγκιέν  δέχθηκε,  από  μεγαλοψυχία  σύμφωνα  με  τους  Γάλλους,  αλλά  μάλλον  επειδή  δεν  ήθελε  να  φθείρει  περισσότερο  τον  στρατό  του  προσπαθώντας  να  σπάσει  τα  ισπανικά  «σκληρά  καρύδια».  Ηταν  το  τέλος  της  μάχης.

            Οι  Αυτοκρατορικοί  είχαν  βαρύτατες  απώλειες:  8.000  αιχμαλώτους  και  7.000  νεκρούς  και  τραυματίες.  Και  οι  Γάλλοι  είχαν  σημαντικές  απώλειες:  4.000  νεκρούς  και  τραυματίες.  Παρά  την  επίμονη  αντίσταση  των  ισπανικών  τέρσιος,  αυτή  ήταν  η  πρώτη  μεγάλη  ήττα  τους  μετά  από  περισσότερο  από  έναν  αιώνα.

Π.Δ.

  gran batalla Rocroi

Ροκρουά.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ-ΠΗΓΕΣ

  • http://www.legion.org      (The  Burn  Pit)
  • Langer,  Herbert:  The  Thirty  Years’  War,  Blandford  Press.
  • Gindely,  Antonín:  History  of  the  Thirty  Years’  War,  Putnam.
  • The  Cambridge  Modern  History,  vol  4:  The  Thirty  Years  War.
  • Wilson,  Peter  H.:  Europe’s  Tragedy:  A  History  of  the  Thirty  Years  War.  2009.
  • Parker,  Geoffrey:  The  Thirty  Years’  War,  Routledge  and  Kegan  Paul,  1984.