Home

ΟΙ ΕΦΘΑΛΙΤΕΣ (ΛΕΥΚΟΙ ΟΥΝΝΟΙ) ΚΑΙ Η ΓΕΝΕΣΗ ΤΩΝ ΑΒΑΡΩΝ (ΝΟΜΑΔΙΚΟΙ ΛΑΟΙ ΤΗΣ ΕΥΡΑΣΙΑΣ)

Leave a comment

Αβαρος  ιππέας  με περικεφαλαία  τύπου  “σπάνγκενχελμ”,  νομαδικό  σύνθετο  τόξο  και  μακρά  λόγχη  (copyright:  V. Vuksic)..

 

Η  πρώτη  μνεία  των  Εφθαλιτών  ή  Λευκών  Ούννων  στις  ευρωπαϊκές  πηγές  ανήκει  στον  Βυζαντινό  χρονικογράφο  Προκόπιο,  σύγχρονο  του  αυτοκράτορα  Ιουστινιανού.  Ο  Προκόπιος  κατέγραψε  τις  παρατηρήσεις  ενός  Βυζαντινού  απεσταλμένου  στους  Σασσανίδες,  ο  οποίος  ταξίδευσε  στο  ανατολικό  Ιράν.  Οι  Κινέζοι  χρονικογράφοι  μνημονεύουν  τους  Εφθαλίτες  ως  «Γε-τι-ι-λι-ντο» ή  απλούστερα  ως  «Γε-τα».  Φαίνεται  πως  οι  Εφθαλίτες  ήταν  αρχικά  ένα  φύλο  Ούννων,  το  οποίο  αναμείχθηκε  με  τους  Ιρανούς  και  λιγότερο  Τοχάριους  της  κεντρικής  Ασίας,  μετεξελισσόμενο  σε  ένα  μιγαδικό  ουννικό-ιρανικό-τοχαρικό  φύλο.  Έτσι  εξηγείται  και  η  πιθανότητα  να  υιοθέτησαν  έως  το  500  την  ιρανική  γλώσσα  και  αρκετά  ιρανικά  ανθρωπωνύμια.

Οι  Εφθαλίτες  κατόρθωσαν  να  ιδρύσουν  δύο  νομαδικές  «αυτοκρατορίες»  στην  κεντρική  Ασία,  στο  ανατολικό  Ιράν  και  στην  Ινδία.  Το  390  οι  συγγενείς  τους  Χιονίτες  Ούννοι  (γνωστοί  στους  Ρωμαίους  ως  «Κιδαρίτες»)  προετοίμασαν  το  έδαφος  για  την  εφθαλιτική  επέκταση,  όταν  νίκησαν  τους  Σασσανίδες  και  εγκαταστάθηκαν  στη  Σογδιανή  και  τη  Βακτρία  (περίπου  σύγχρονα  Ουζμπεκιστάν  και  βόρειο  Αφγανιστάν).  Το  420-427  οι  Εφθαλίτες  διενήργησαν  από  το  κεντροασιατικό  λίκνο  τους,  εκτεταμένες  επιδρομές  στην  Περσία  φθάνοντας  έως  τις  Ράγες  (σύγχρονη  Τεχεράνη),  ώσπου  ηττήθηκαν  συντριπτικά  από  τους  Σασσανίδες  (427).  Όμως  επανήλθαν  και  το  454  νίκησαν  τους  τελευταίους  εντείνοντας  πάλι  τις  επιδρομές  τους  στο  Ιράν.  Το  464,  νέες  επιδρομές  των  Εφθαλιτών  ανάγκασαν  τον  Σασσανίδη  βασιλιά  Φιρούζ  (Περόζη)  να  τους  αντιμετωπίσει  σε  μία  σειρά  πολέμων.  Οι  πόλεμοι  έληξαν  το  475  με  συνθήκη  ειρήνης  η  οποία  προέβλεπε  την  ετήσια  καταβολή  λύτρων  από  τους  Σασσανίδες  στους  Εφθαλίτες.  Το  468  οι  Σασσανίδες,  στα  πλαίσια  των  πολέμων  τους  εναντίον  όλων  των  Ούννων,  επιτέθηκαν  και  σφαγίασαν  μαζικά  τους  Χιονίτες/Κιδαρίτες.  Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΕΣ ΤΟΥ ΔΩΡΙΕΑ ΤΟΥ ΛΑΚΕΔΑΙΜΟΝΙΟΥ: ΕΝΑ ΑΓΝΩΣΤΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΑΠΟΙΚΙΣΜΟΥ

2 Comments

(Το  συγκεκριμένο  άρθρο  μου,  δημοσιεύθηκε  για  πρώτη  φορά  στο  ιστολόγιο  http://www.istorikathemata.com/  ) 

Περί  το  τέλος  του  6ου  αιώνα  π.Χ.  ο  Αγιάδης  Αναξανδρίδας,  ένας  από  τους  δύο  Σπαρτιάτες  βασιλείς,  δυσκολευόταν  να  αποκτήσει  τέκνα  από  την  πρώτη  σύζυγο  του.  Οι  Σπαρτιάτες  έφοροι  του  επέβαλλαν  να  λάβει  και  δεύτερη  σύζυγο  προκειμένου  να  αποκτήσει  διάδοχο.  Από  τη  δεύτερη  γυναίκα  του  ο  Αναξανδρίδας  απέκτησε  τον  Κλεομένη,  ο  οποίος  έμελε  να  εξελιχθεί  σε  έναν  από  τους  ικανότερους  Σπαρτιάτες  βασιλείς.  Ωστόσο,  λίγο  μετά  τη  γέννηση  του,  η  πρώτη  γυναίκα  του  Αναξανδρίδα  γέννησε  επίσης  γιο,  τον  Δωριέα.  Παρότι  ο  Δωριέας  προερχόταν  από  την  πρώτη  σύζυγο,  ο  Κλεομένης  διαδέχθηκε  τον  Αναξανδρίδα  ως  πρωτότοκος.    Ο  Δωριέας,  χολωμένος  από  την  ανάληψη  της  εξουσίας  από  τον  Κλεομένη,  οργάνωσε  αποικιστική  αποστολή  προκειμένου  να  εγκαταλείψει  για  πάντα  τη  Σπάρτη  (515  π.Χ.).  Η  πρώτη  επιλογή  του  ήταν  η  περιοχή  του  ποταμού  Κίνυπα  στη  Λιβύη.  Οι  άνδρες  που  τον  ακολούθησαν  αναφέρονται  ως  «Λακεδαιμόνιοι»  και  φαίνεται  ότι  περιελάμβαναν  ελάχιστους  Σπαρτιάτες  πολίτες  («ομοίους»).  Όσοι  «όμοιοι»  τον  ακολούθησαν  θα  ήταν  προσωπικοί  φίλοι  του,  μέλη  της  πολιτικής  φατρίας  του.  Οι  περισσότεροι  άνδρες  του  προέρχονταν  από  άλλες  κατηγορίες  Λακεδαιμονίων,  κυρίως  από  υπομείονες  (έκπτωτους  πολίτες,  που  μόλις  είχαν  αρχίσει  να  αυξάνονται),  περιοίκους  καθώς  και  από  Πελοποννησίους  συμμάχους.

Ένα  τμήμα  της  Λιβύης,  η  Κυρηναϊκή,  είχε  ήδη  αποικισθεί  από  αποίκους  Λακεδαιμονίων.  Οι  Κυρηναίοι  προέρχονταν  από  τη  νήσο  Θήρα,  μία  λακωνική  αποικία.  Επιπρόσθετα,  κοντά  στον  γειτονικό  ποταμό  Κίνυπα  υπήρχε  η  πόλη  Οία,  αναφερόμενη  αργότερα  ως  καρχηδονιακή  αποικία.  Ωστόσο  η  ονομασία  της  ανήκει  σε  μία  θηραϊκή  πόλη  και  επομένως  ίσως  ιδρύθηκε  από  Θηραίους  ή  Κυρηναίους  αποίκους.  Πιθανώς  οι  Καρχηδόνιοι  εκδίωξαν  αργότερα  τους  Έλληνες  αποίκους  της  λιβυκής  Οίας,  αποικίζοντας  την  με  Φοίνικες.  Οι  Κυρηναίοι  υποστήριξαν  την  αποικιστική  εκστρατεία  του  Δωριέα  στη  Λιβύη  για  λόγους  επιβίωσης.  Τη  συγκεκριμένη  εποχή  βρίσκονταν  ανάμεσα  σε  δύο  «πυρά».  Στα  ανατολικά  τους,  οι  Πέρσες  του  βασιλιά  Καμβύση  είχαν  κατακτήσει  την  Αίγυπτο  απειλώντας  τους  άμεσα.  Στα  δυτικά,  οι  Καρχηδόνιοι  επεκτείνονταν  διαρκώς  πλησιάζοντας  επικίνδυνα  τα  κυρηναϊκά  σύνορα.  Οι  Κυρηναίοι,  που  είχαν  συμπληρώσει  μόλις  έναν  αιώνα  στην  περιοχή,  κινδύνευαν  να  συνθλιβούν  και  πιθανώς  να  εκδιωχθούν  πάλι  προς  την  Ελλάδα.  Λαμβάνοντας  υπόψη  ότι  η  αποστολή  του  Δωριέα  οργανώθηκε  από  το  επίσημο  σπαρτιατικό  κράτος,  πιθανώς  αποτελούσε  μέτρο  το  οποίο  έλαβε  η  Σπάρτη  για  τη  σωτηρία  της  αποικίας  της,  Κυρήνης.  Ήταν  επόμενο  να  δράσει  για  τη  σωτηρία  της  τελευταίας,  ειδικά  σε  μια  εποχή  που  ο  Ελληνισμός  κινδύνευε  από  την  επέκταση  των  εχθρών  του  από  την  Ανατολή  (Πέρσες  και  Συροφοίνικες)  και  τη  Δύση  (Καρχηδόνιοι  και  Ετρούσκοι).  Οι  Κυρηναίοι  θα  ήταν  ευτυχείς  από  την  ίδρυση  μιας  «δίδυμης»  δωρικής  αποικίας  στον  Κίνυπα  η  οποία  θα  ενίσχυε  υπέρμετρα  το  ελληνικό  στοιχείο  στη  Λιβύη. Συνεχίστε την ανάγνωση

%d bloggers like this: